- GIỮ GÌN BIỂU TƯỢNG LÂU ĐỜI VỀ VĂN HÓA – LỊCH SỬ CỦA TCVSG
Nếu bạn nghĩ TCVSG chỉ dành cho các siêu nhí đi xem thú thì nhầm rồi nha. Nơi đây thực chất là một nhân chứng lịch sử siêu cấp Pro với tuổi đời hơn 160 năm (xây dựng từ tận 1864 lận đó). Vậy bạn có nhớ ra Việt Nam hay Sài Gòn đang ở giai đoạn lịch sử nào khi đó chưa?
Được xây dựng bởi người Pháp, nền móng động - thực vật nơi đây được xây dựng bởi một bác sĩ thú y và một nhà thực vật học hết lòng vì sự nghiệp, để rồi trải qua bao thăng trầm lịch sử, nền móng ấy vẫn vững chắc và là gốc rễ vững chãi để TCVSG ngày một phát triển hơn.
Hãy đến với TCVSG: không chỉ là địa điểm “check-in” không lỗi thời, mà còn để nghe TCV kể lại câu chuyện lịch sử - văn hóa của chính mình thông qua những hàng cổ thụ từ rừng Việt Nam xưa, những công trình kiểu Pháp, những hoạt động ngầm kiểu Mỹ, … để bạn có thể thật sự nhìn thấy lịch sử đã từng đi qua nơi này như thế nào, vẻ đẹp của Hòn ngọc Viễn Đông năm ấy ra sao, người Việt Nam đã từng kiên cường, mưu trí đến đâu…
Bạn đã sẵn sàng cho cú lội ngược dòng lịch sử của mình chưa?

Hình 1: Gia đình TCVSG đang tụ họp dưới cây Xà cừ - 1 trong 8 cây di sản của VN

Hình 2: Một góc của di tích chuồng Cọp từ 1924

Hình 3: Đoàn thanh niên về nguồn tại Di tích lịch sử Quán Nhan Hương
2. chương trình giáo dục trải nghiệm: Góc nhỏ thiên nhiên: Nơi tụi mình cùng học cách yêu Trái Đất
Thảo Cầm Viên (TCV) không chỉ là nơi để tụi mình đến xem thú hay cây cỏ, mà còn hy vọng được đồng hành cùng các bạn – nhất là hội học sinh, sinh viên – để cùng xây dựng một lối sống xanh và tình yêu thiên nhiên đúng nghĩa. Vì tụi mình tin rằng, chỉ khi thực sự hiểu và dành tình cảm cho một điều gì đó, chúng ta mới có thể học cách bảo vệ và chăm sóc chúng tốt hơn.
Biết là ai cũng muốn "đổi gió" với thiên nhiên, nhưng không phải bạn nào cũng có đủ điều kiện hay kỹ năng để đi trekking hay khám phá rừng sâu một cách an toàn. Vậy nên, TCV xin được làm một "lớp học vỡ lòng" nhỏ bé để tụi mình tập tành làm quen với tự nhiên.
Đến với lớp học “không tường” này, bạn sẽ không bị gò bó bởi bàn ghế hay những bài giảng khô khan. Thay vào đó, mỗi bước chân dạo quanh sẽ mở ra một điều kỳ diệu:
- Một chiếc lá thôi cũng là một "kiệt tác" siêu tinh xảo của tạo hóa.
- Hay nhìn bạn hươu cao cổ sở hữu chiếc cổ "đặc biệt" để ăn lá trên cao mà xem, thật sự là thiên nhiên quá đỗi tuyệt vời!
Tụi mình ở đây, đợi các bạn cùng đến khám phá và trân trọng những giá trị xanh này nhé!

Hình 4: Các em nhỏ đi theo các thuyết minh viên của TCVSG đi tham quan

Hình 5: Theo chân thuyết minh viên đi xe điện

Hình 6: Tham gia chuyên đề Bướm – côn trùng xinh đẹp

Hình 7: Tham gia chuyên đề Bảo vệ môi trường
3. BẢO TÀNG ĐỘNG – THỰC VẬT VÀ CÁC SINH VẬT ĐÁNG KINH NGẠC
Bạn có tin được không? Thảo Cầm Viên Sài Gòn (TCVSG) đang "on top" với gần 1000 loài thực vật, hơn 100 loài động vật, cùng hằng hà sa số các "cư dân" tự nhiên khác như nấm, vi sinh... Đỉnh đến mức chính TCV cũng chưa thể "check-var" hết toàn bộ đâu nhé! Bạn có muốn cùng TCV trở thành những "thám tử" để giải mã kho dữ liệu sống siêu to khổng lồ đã tồn tại hơn 160 năm này không?
Và ngay cả khi các bạn sinh vật này không còn "thở" nữa, TCV vẫn dành một không gian bảo tàng cực kỳ xinh xắn để lưu giữ những mẫu vật. Đây là món quà cuối cùng mà các bạn ấy hiến tặng, giúp tụi mình có một cái nhìn cận cảnh hơn, chi tiết hơn và tử tế hơn về thế giới tự nhiên.

Hình 8: Khám phá tính đa dạng của sinh vật: quá nhiều điều chưa biết

Hình 9: Tham quan Bảo tàng động – thực vật

Hình 10: Tìm hiểu về các bộ xương khô tại Bảo tàng động – thực vật
4. Góc nhìn về Zoo: Từ "Khoe cơ bắp" đến "Trạm cứu hộ" trái tim
Hồi xửa hồi xưa, khi những vườn thú đầu tiên trên thế giới ra đời, mục đích của con người nghe chừng hơi... "flex" sức mạnh. Kiểu như muốn khẳng định vị trí "trùm cuối" của sinh giới, dùng trí óc để kiểm soát tự nhiên và khiến muôn loài phải thuần phục. Chính cái tư tưởng "ta đây là nhất" đó đã khiến khái niệm "Zoo" luôn nằm trong tâm điểm của những cuộc tranh cãi không hồi kết.
Thế nhưng, thời gian trôi qua, con người tụi mình đã "tác động vật lý" vào thiên nhiên quá nhiều. Đến mức, đôi khi rừng sâu không còn là nơi an toàn cho các bạn sinh vật hoang dã nữa. Khi nhiều loài cứ thế "bay màu" hoặc đứng bên bờ vực tuyệt chủng, những khái niệm bảo tồn mới đã "on air". Bên cạnh bảo tồn nguyên vị (kiểu giữ nguyên nhà cho các bạn ấy ở vườn quốc gia), thì bảo tồn chuyển vị đã xuất hiện như một "plan B" cực kỳ cấp thiết.
Nói đơn giản, bảo tồn chuyển vị giống như một hàng rào bảo vệ cuối cùng – nơi lưu giữ những ngân hàng gen, hạt giống và các khu cứu hộ "xịn xò". Và Thảo Cầm Viên Sài Gòn (TCVSG) đã âm thầm đóng vai trò "người hùng thầm lặng" như thế suốt hơn 160 năm qua. Đây không chỉ là nơi tham quan, mà là mái ấm thực sự: nơi những chú báo đáng thương bị mắc bẫy cụt chân tìm thấy điểm tựa, những bạn gấu từng là nạn nhân của việc lấy mật được chữa lành, hay những loài cây quý hiếm trong Sách Đỏ được "chill" và phát triển. Thậm chí, cả những sinh vật ngoại lai bị buôn lậu, bơ vơ không đủ giấy tờ về quê cũng được TCV dang tay đón nhận.
Bằng tất cả tâm huyết, TCV đã "mát tay" giúp rất nhiều loài quý hiếm sinh con đẻ cái thành công. Nhớ sao là nhớ những cột mốc đáng yêu như cô gấu chó Noel, anh chàng hổ Bò sữa hay các bạn cá sấu nước ngọt nhỏ xíu... Tất cả đều là minh chứng rõ nhất cho sứ mệnh bảo tồn mà TCV muốn gửi gắm đến xã hội và thế hệ sau.


Hình 11 và 12: Từ cứu hộ động vật đến công tác bảo tồn động vật: những người bạn thân
Hình 13: Sau khi nhân giống bảo tồn được nhiều thì cho em về rừng
5. HỖ TRỢ, CUNG CẤP NƠI KHẢO SÁT, THỰC TẬP CHO SINH VIÊN CÁC LĨNH VỰC
Hằng năm, TCVSG vẫn luôn là nơi tiếp nhận sinh viên thực tập từ các lĩnh vực từ tự nhiên đến xã hội, … hỗ trợ bài học cuối cùng, nơi để các bạn thực tập và rèn giũa mình trước khi rời khỏi cánh cổng nhà trường.
Với hệ thống sinh vật phong phú, TCV cung cấp nền tảng tối ưu cho sinh viên ngành Tự nhiên nghiên cứu, quan sát tập tính của các loài trong môi trường bán tự nhiên. Song song đó, với bề dày lịch sử và đối tượng du khách đa dạng, nơi đây còn là môi trường thực chứng hoàn hảo cho sinh viên ngành Xã hội. Đây là cơ hội để các bạn thử thách bản lĩnh cá nhân, trau dồi cách nhìn nhận thực tế trước khi chính thức tốt nghiệp.
Cầu nối Nhà trường - Doanh nghiệp không chỉ là phép cộng giữa kiến thức và trải nghiệm, mà còn là hành trình chuyển hóa đầy giá trị cho sinh viên sắp ra trường. TCV không chỉ tìm kiếm nhân sự thực tập đơn thuần, mà mong muốn tìm thấy những 'đại sứ kết nối' thực thụ. Đó là những người trẻ mang tâm thế dấn thân, biết dùng sự thấu cảm và phong cách làm việc chuyên nghiệp để thổi luồng sinh khí mới vào sứ mệnh bảo tồn và giáo dục thiên nhiên.

Hình 14: Một phần trong buổi tập huấn giáo viên tại TCVSG

Hình 15: Sinh viên Cao học Nông lâm tìm hiểu về động vật tại Bảo tàng động – thực vật

Hình 16: Một phần trong buổi tập huấn giáo viên ngoài trời

Hình 17: Mang sắc thái giáo dục bảo tồn đến với Hội thi
