• Mô tả

Cây cao 6-15 m (có thể 30m); vỏ xám tro; nhánh không lông, cong lả xuống. Lá mọc so le theo 2 hàng; phiến lá bầu dục hay thuôn, (8)10-15(20) x (3)4-6(9) cm, chóp lá thành mũi nhọn dài, gốc lá thường lệch, dạng tròn hoặc nêm, gân bên 8-10 đôi, rõ ở 2 mặt; cuống 1-1,5 cm, có lông. Hoa thơm, mọc thành cụm 2-3 cm hoặc họp 3-7 chiếc thành xim; cuống dài 3-5 cm; lá đài 3, hình trứng, dài 7mm, hợp nhau ở gốc, có lông màu vàng nhạt; cánh hoa 6, hình mác hay hình dải, 5-7,5 x 0,5-0,7 cm, vàng lục, hơi có lông, nhiều gân song song xuất phát từ gốc; nhị nhiều, dài gần 3mm, chỉ nhị ngắn; bầu hơi có lông; vòi rõ; núm nhụy phình rộng hình đinh ghim cụt. Quả mọng, nằm trên cuống tạo thành một dạng tán, quả hình trứng ngược, màu lục, 15-25 x 8-10 mm, không có lông; vỏ quả dày 2mm. Hạt 3-8, dẹt, vỏ nhăn nheo.

• Phân bố

Thế giới: Ấn Độ, Mianma, Thái Lan, Việt Nam, Malaysia, Indonesia, Philippines đến đảo Irian

Việt Nam: Cây được trồng trong các công viên ở Hà Nội và nhiều nơi khác.

• Công dụng

Cây được trồng làm cảnh quanh nhà, trong các công viên, biệt thự lấy bóng mát và lấy hoa thơm. Hoa chứa tinh dầu thơm rất quý gọi là Ylang Ylang, mùi dễ chịu. Tinh dầu chứa linalol, safrol, eugenol, geraniol, … Hoa được sử dụng phổ biến làm hoa cúng lễ ở đình chùa miền Bắc của nước ta. Nhiều bộ phận của cây cũng được dùng làm thuốc. Vỏ sắc uống dùng trị sốt rét, cũng dùng nấu nước gội đầu cho sạch gàu. Lá giã đắp hoặc nấu nước rửa trị ghẻ, trừ sâu. Hoa khô dùng sắc uống trị sốt rét, hoặc tán bột chữa hen, còn dùng ngâm trong dầu dừa để xức tóc. Hạt cũng dùng chữa sốt định kỳ. Tinh dầu hòa tan trong các chất béo được xem như có tính năng trị sốt rét. Tinh dầu thơm của gỗ pha nước uống trị giun, sốt và chữa ghẻ. Ở Châu Âu, người ta dùng tinh dầu để chữa chứng nhịp tim đập nhanh, huyết áp cao, bệnh đường ruột, bài tiết mủ, chứng bất lực và lãnh đạm tình dục. Gỗ nhẹ, dùng làm bao bì, làm củi.

• Thông tin tại Thảo Cầm Viên Sài Gòn

Cây thu mẫu có cành non màu xanh, nâu khi già. Cánh hoa mới nở màu xanh nhạt, sau chuyển thành màu vàng. Hạt có đường kính khoảng 7mm. 

Thảo Cầm Viên Sài Gòn hiện đang chăm sóc 4 cây, mang các mã số: 1094, 1097, 1239 và 1309. Tất cả các cây đều ra hoa kết quả hằng năm. Mùa hoa tháng 3-5, mùa quả tháng 4-7.